Przywrócenie równowagi wykorzystania glukozy w mechanizmie podatności na chroniczny stres: nowatorska strategia promowania odporności na psychopatologię
- Project number:
- NeuronC2/III/78/CLEVER/2024
- Project manager:
- Mariusz Papp
- Project status:
- Zakończony
- Środki finansowe ogółem przyznane przez instytucję finansującą (PLN):
- 4934845.05
- Project start date:
- 01/09/2024
- Project end date:
- 30/06/2025
- About the project:
-
Depresja jest główną przyczyną globalnego obciążenia chorobami, a stres jest jednym z najważniejszych czynników wyzwalających rozwój tej choroby. Dlatego wyjaśnienie mechanizmów leżących u podłoża podatności i odporności na stres stanowi ważne zadanie dla zrozumienia etiologii i patogenezy depresji. Projekt opiera się na założeniu, zgodnie z którym regionalne zmiany w aktywności metabolicznej mózgu odzwierciedlają wykorzystanie różnych źródeł energii na obwodzie i ośrodkowym układzie nerwowym zachodzące w trakcie rozwoju depresji. Zakłada się, że metabolizm u pacjentów chorych na depresję w większym stopniu opiera się na tłuszczach niż na węglowodanach, w przeciwieństwie do zdrowych osób, u których zachodzi proces odwrotny. Stąd wynika zasadnicze pytanie, czy odporność na stres można zwiększyć poprzez przywrócenie równowagi w wykorzystaniu tłuszczu i węglowodanów w mózgu. Badania przeprowadzone będą na próbkach krwi pobranych od pacjentów chorych na depresję oraz próbkach krwi i wybranych struktur mózgowych pochodzących od szczurów i myszy poddanych procedurze chronicznego łagodnego stresu (CMS), myszy charakteryzujących się zwiększoną aktywacją osi HPA na bodźce stresowe. Osobne grupy tych zwierząt otrzymywać będą również wielokrotne podania leku przeciwdepresyjnego (wenlafaksyna) i związku hamującego β-oksydację lipidów (etomoxir). W próbkach tych analizowane będą profile metabolomiczne i epigenetyczne w celu określenia składu i poziomów wybranych metabolitów i ekspresję ich genów u zwierząt reagujących i niewrażliwych na przewlekły stres obniżoną reaktywnością na bodźce nagradzające (anhedonia), oraz wpływ zastosowanego leczenia farmakologicznego. Dane uzyskane w badaniach na zwierzętach interpretowane będą w kontekście wyników analiz próbek pochodzących od pacjentów chorych na depresje. Wyniki uzyskane w tych badaniach powinny przyczynić się do opracowania obiektywnych biomarkerów depresji i zapewnić potencjalne cele dla nowych interwencji terapeutycznych.